Hươu cũng giống như voi, có hình thể tương đối đặc biệt, tứ chi nhỏ dài, hươu đực còn có sừng. Hươu có giá trị sử dụng rất cao: da có thể may áo trải giường, lông có thể làm ngòi bút, nhung hươu là nguyên liệu làm thuốc đặc biệt quý. Trong thời cổ đại, những sản phẩm làm từ da hươu như áo da hươu, mũ da hươu, khăn đội đẩu bằng da hươu đểu là những đồ dùng của ẩn sĩ, điểu này có lẽ vì ẩn sĩ và hươu cùng ở chốn núi rừng hoang dã. Nhưng, hươu sở dĩ trở thành một biểu tượng may mắn, có lẽ vì liên quan với quan hệ quân thẩn bách tính trong nhân gian.

Hươu phong thủy - đúc đồng Đại Bái

Trước tiên, hươu là tượng trưng cho địa vị của đế vương, các điển tích “trục lộc Trung Nguyên” (đuổi hươu Ở Trung Nguyên, ý nói nước Tẩn để mất ngôi đế vương, cả thiên hạ liền tranh giành), “lộc tử thuỳ thủ” (hươu chết về tay ai), hai câu thành ngữ này đều ví hươu với địa vị đế vương. Cùng với đó, hươu cũng được đưa vào phạm trù của chính trị thần học, trở thành tiêu chí cát tường của chính trị xã hội. Trong cuốn “Vĩ thư’ có nói, khi bậc thống trị tài giỏi, hiếu thuận, đối xử tốt với bách tính, chính trị có nề nếp, hươu (đặc biệt là hươu trắng ) sẽ xuất hiện. Ngoài ra, trong cuốn “Hậu Hán thư’còn ghi lại điềm có hươu tráng đi theo, chủ nhân sau này được thăng quan.

Hươu là động vật có nhiều Ở Trung Quốc, trong “Kinh Thi” nhiều lẩn nhắc tới hươu. Hươu có một tên gọi đặc biệt là “ban long” (rồng đốm), đủ thấy sự yêu quý của mọi người dành cho nó. cổ nhân đã phát hiện thấy hươu có tính nhút nhát, nên dùng “lộc kinh” (hươu sợ) để ví von với trạng thái hoảng hốt sợ hãi. Ngoài ra, hươu “ăn cùng ăn, đi cùng đi, ở thì cùng chĩa sừng ra ngoài để phòng vệ”(“Hoa kính”), có tập tính sống tập trung. Người ta đã phát triển tập tính này thành các mối quan hệ giữa người với người, dùng hình tượng hươu để ví với những điều tốt đẹp, ví “tiếng hươu kêu” (lộc minh) ví vơi âm nhạc trong yến tiệc đãi khách, từ đó đã xuất hiện cách gọi “lộc minh yến”để chỉ bữa tiệc sang trọng.

Nghe nói, hươu là loài thú tiên sống trường thọ, những cuốn sách viết về thẩn tiên đã ghi chép lại rất nhiểu về điều này, nói hươu có thể sống một nghìn năm, năm trăm năm hoá thành hươu trắng, năm trăm năm sau biến thành hươu đen. Vì hươu là động vật trường thọ, con người ăn thịt nó cũng sẽ được trường thọ, trong cuốn “Thuật dị ký”có viết”huyền lộc vi phủ, thực chi thọ nhị thiên tuế” (nghĩa là: hươu đen làm thịt khô, ăn vào có thể sống được hai nghìn năm). Đồng thời, người ta còn coi hươu là tượng trưng của trường thọ, trong nhiều trường hợp dùng làm chủ để để chúc thọ, cầu thọ. Trong bức tranh chúc thọ truyền thống,hươu thường đi kèm với thọ tinh, chúc phúc trường thọ. Trong những câu đối chúc thọ càng không thể thiếu hươu.

Hươu trong tiếng Hán là “lộc”, có nhiểu từ đổng âm nên ý nghĩa cát tường của nó càng được mở rộng. Trước tiên âm lộc (hươu) giống với âm “lộc” trong tài lộc, bổng lộc, trong các hình vẽ cát tường thường xuyên dùng hươu để tượng trưng cho lộc. Thứ hai, “lộc” trong tiếng Hán có âm đọc gẩn giống “lộ” (nghĩa là đường), nèn có thể vẽ hai con hươu để biểu thị “lộ lộ thuận lợi” (mọi con đường đểu thuận lợi). Tiếp theo, âm “lộc” gần giống với âm “lục” (số 6), nèn hươu và hạc đi cùng tượng trưng cho “lục hợp đồng xuân”(nghĩa là khắp nơi đểu là mùa xuân), hoặc “lộc hạc đồng xuân”, dùng để chúc mừng năm mới, chúc phúc tuổi thanh xuân bất tận.